Szczawne – cerkiew pw. Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy

Cerkiew prawosławna pod wezwaniem Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy. Jedna z nielicznych w Polsce świątyń nie mających elektrycznego oświetlenia.

Obecnie jest to filialna cerkiew prawosławna pod wezwaniem Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy, zaś przed II wojną światową służyła jako parafialna cerkiew greckokatolicka. Została zbudowana w latach 1888-89. Odnowiono ją w roku 1925. Budowla jest drewniana, zrębowa, orientowana, trójdzielna, o prezbiterium zamkniętym trójbocznie. Oszalowana deskami w pionie. Nad babińcem znajduje się wieża konstrukcji słupowo-ramowej, o prostych ścianach. Na ścianach zachowała się polichromia figuralna z 1925 roku. Jest to jedna z nielicznych w Polsce świątyń, które nie posiadają elektrycznego oświetlenia wewnątrz, co niewątpliwie dodaje jej uroku podczas nabożeństw i zwiedzania.

W 1959 roku planowano rozbiórkę tej cerkwi, ale sprzeciwiła się temu lokalna społeczność. W 1962 roku zaczęto odprawiać w niej prawosławne nabożeństwa. Przed cerkwią stoi drewniana dzwonnica konstrukcji słupowej, oszalowana deskami w pionie, trójkondygnacyjna. Została zbudowana w 1889 roku, a następnie odremontowana w 1973 roku.  Według typologii cerkwi łemkowskich Ryszarda Brykowskiego jest to typ północno-wschodni, wariant wieżowy.

Obok stoją dwa krzyże: pierwszy postawiony w 1988 roku na pamiątkę 1000-lecia Chrztu Rusi Kijowskiej, a drugi został postawiony w sierpniu 2004 dla upamiętnienia zmarłych, Konrada i Barbarę oraz całą rodzinę Oleksa i Solan.

Przy cerkwi znajduje się stary, zabytkowy cmentarzyk. Obok świątyni zachował się również kamień z wyrytą datą 1889. Według miejscowych, leżący niegdyś przy starszej świątyni.

Bardzo ciekawa jest również historia ocalenia świątyni przed rozbiórką, po akcji przesiedleńczej w 1946 roku. Duże zasługi w tym ma mieszkaniec wsi Mikołaj Macko wraz z grupą górali z Sądecczyzny.

Niewątpliwie jest to jedna z piękniejszych świątyń w tym regionie, warta zobaczenia. Klucze znajdują się u jednego z mieszkańców Szczawnego, na wejściu podany jest numer kontaktowy.

Obejrzenie cerkwi z zewnątrz zajmuje około 15 minut. Więcej czasu należy poświęcić na zwiedzanie wnętrza. Uzależnione jest to od indywidualnych potrzeb zwiedzających. Można również zwiedzać cerkwie z przewodnikiem, który dokładnie zapozna z historią, budową, ciekawostkami, obrzędami związanymi z danym obiektem. Wtedy czas zwiedzania może się znacznie wydłużyć.

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.